SAFF ચેમ્પિયનશિપનો વિજય ભારતીય ફૂટબોલના કદમાં વૃદ્ધિનું પ્રદર્શન છે, ડૉ. શાજી પ્રભાકરન કહે છે. / IANS

FIFA વર્લ્ડ કપે ફરી એકવાર સાબિત કર્યું છે કે ફૂટબોલમાં વિશ્વભરના અબજો લોકોને એકસાથે જોડવાની અનોખી શક્તિ છે. મેદાનની અંદર અને બહાર અનેક યાદગાર પળો સર્જાયા બાદ હવે દુનિયા આર્જેન્ટિના અને સ્પેન વચ્ચે રમાનારી ફાઇનલ માટે તૈયાર છે. આ દરમિયાન ભારતીય ફૂટબોલને વર્ષોથી સતાવતો એક સવાલ ફરી ચર્ચામાં આવ્યો છે. 1.4 અબજથી વધુની વસ્તી ધરાવતો ભારત દેશ હજુ સુધી ફૂટબોલની સૌથી મોટી સ્પર્ધા માટે ક્વોલિફાય કેમ નથી થઈ શક્યો?

શાજી પ્રભાકરણના મતે તેનો જવાબ ન તો જટિલ છે અને ન તો આ લક્ષ્ય અશક્ય છે. ઓલ ઇન્ડિયા ફૂટબોલ ફેડરેશન (AIFF)ના પૂર્વ મહાસચિવનું માનવું છે કે ભારત પાસે FIFA વર્લ્ડ કપ સુધી પહોંચવા માટે જરૂરી સંસાધનો, પ્રતિભા અને જુસ્સો છે. પરંતુ આ સપનું કોઈ ચમત્કારથી નહીં, સતત મહેનત, પારદર્શક વહીવટ, ગ્રાસરૂટ સ્તરે વિકાસ અને સામૂહિક પ્રયાસોથી જ સાકાર થઈ શકે છે.

IANSને આપેલા એક વિશેષ ઇન્ટરવ્યૂમાં પ્રભાકરણે ભારતીય ફૂટબોલમાં પરિવર્તન લાવવા માટે પોતાનો રોડમેપ રજૂ કર્યો. તેમણે સમજાવ્યું કે જો દેશનું સમગ્ર ફૂટબોલ તંત્ર લાંબા ગાળાના વિઝન સાથે પ્રતિબદ્ધતાપૂર્વક કામ કરે તો FIFA વર્લ્ડ કપ માટે ક્વોલિફાય થવું 'રોકેટ સાયન્સ નથી'. આ ઉપરાંત તેમણે FIFA વર્લ્ડ કપ ફાઇનલનું મહત્વ, આર્જેન્ટિના પર લિયોનેલ મેસ્સીનો સતત પ્રભાવ, ડિફેન્ડિંગ ચેમ્પિયનની આસપાસ થઈ રહેલી ટીકા અને ફૂટબોલ ભારતની સૌથી મોટી 'સોફ્ટ પાવર'માંથી એક કેવી રીતે બની શકે તે અંગે પણ પોતાના વિચારો વ્યક્ત કર્યા.

ભારતના લાંબા ગાળાના વર્લ્ડ કપના સપનાથી લઈને વૈશ્વિક સ્તરે ફૂટબોલના વધતા પ્રભાવ સુધી, પ્રભાકરણે રમતની હાલની સ્થિતિ અને ભારતને ફૂટબોલના સૌથી મોટા મંચ સુધી પહોંચવા માટે શું કરવું પડશે તે અંગે વિસ્તૃત વાત કરી.

વાતચીતના મુખ્ય અંશો:

IANS: આપણે આર્જેન્ટિના અને સ્પેન વચ્ચેની FIFA વર્લ્ડ કપ ફાઇનલ તરફ આગળ વધી રહ્યા છીએ. પરિણામથી આગળ વધીને જોઈએ તો તમારા મતે આ ફાઇનલ વિશ્વ ફૂટબોલ વ્યૂહાત્મક અને માળખાકીય રીતે કઈ દિશામાં જઈ રહ્યું છે તે વિશે શું દર્શાવે છે?

SP: 48 ટીમો સુધીના વિસ્તરણ સાથે આ વર્લ્ડ કપ નોંધપાત્ર રહ્યો છે. સ્પર્ધા જે રીતે આગળ વધી અને જે ઉચ્ચ સ્તરના પ્રદર્શન જોવા મળ્યા તે અદભૂત છે. સ્પેન અને આર્જેન્ટિના વચ્ચેની ફાઇનલ ખૂબ મોટી છે. આર્થિક રીતે પણ ટુર્નામેન્ટને મોટી સફળતા મળી છે. અહેવાલો અનુસાર તેણે અમેરિકાની અર્થવ્યવસ્થામાં લગભગ 20 અબજ અને વૈશ્વિક સ્તરે વધુ 20 અબજનો ફાળો આપ્યો છે, એટલે કે કુલ આર્થિક અસર 40 અબજથી વધુ રહી છે.

અર્થતંત્ર ઉપરાંત ફૂટબોલ દુનિયાને ઘણું મૂલ્ય આપે છે. મુશ્કેલીઓનો સામનો કરતા લોકોને તે આનંદ, સંતોષ અને આશા આપે છે. ફૂટબોલ લોકો અને દેશોને એકસાથે લાવે છે અને સંસ્કૃતિઓના સૌથી મોટા ઉત્સવ અને સંગમનું સ્વરૂપ બને છે. તેનો પ્રભાવ માત્ર રમતગમતની સફળતા સુધી મર્યાદિત નથી. તે આર્થિક અને સામાજિક લાભ પણ આપે છે અને માત્ર ફૂટબોલના કટ્ટર ચાહકોને જ નહીં, પરંતુ સામાન્ય નાગરિકોને પણ સ્પર્શે છે. ફૂટબોલની વૈશ્વિક પહોંચ સૌથી મોટી છે અને આવતીકાલની ફાઇનલ લગભગ 2 અબજ લોકો જુએ તેવી અપેક્ષા છે. આ આંકડો ખૂબ મોટો છે અને દુનિયાને એકસાથે જોડવાની ફૂટબોલની અનોખી શક્તિને દર્શાવે છે.

IANS: મેસ્સી ફાઇનલ રમવા માટે તૈયાર છે અને મેદાન પર સતત શાનદાર પ્રદર્શન કરી રહ્યો છે. મેસ્સીના કારણે આર્જેન્ટિનાની સફળતા અને વિકાસની કહાની આપણે સૌ જાણીએ છીએ. શું આર્જેન્ટિના હવે મેસ્સીના યુગથી પણ આગળ વધી ગયું છે કે પછી આ જ તેની સૌથી મોટી વિરાસત બની રહેશે?

SP: મેસ્સી સાથે આર્જેન્ટિનાનું કદ અને મહત્વ વધુ વધે છે, કારણ કે દેશ પાસે પહેલેથી જ મહાન ફૂટબોલ વિરાસત છે. આર્જેન્ટિના ત્રણ વર્લ્ડ કપ જીતી ચૂક્યું છે, જેમાંથી એક મેસ્સીની આગેવાનીમાં આવ્યો હતો, જ્યારે અગાઉ મેરાડોના તેની સૌથી મોટી વિરાસતોમાંના એક હતા. હવે મેસ્સી પોતાની ત્રીજી ફાઇનલ રમી રહ્યો છે અને તેની પાસે આર્જેન્ટિનાને સતત બીજી વખત વર્લ્ડ કપ જીતાડવાની તક છે. જો આવું થાય તો તેની વિરાસત બેજોડ રહેશે.

આજે મેસ્સી આર્જેન્ટિના માટે સૌથી પ્રભાવશાળી પરિબળ છે. તે રમતને નિયંત્રિત કરે છે અને સૌથી મોટો પ્રભાવ પેદા કરે છે. તેણે આઠ ગોલ કર્યા છે, પરંતુ ગોલ કરતાં પણ મેચ પર તેની એકંદર અસર વધુ મહત્વપૂર્ણ રહી છે. ઇંગ્લેન્ડ સામેની સેમિફાઇનલમાં તેના બે આસિસ્ટથી આર્જેન્ટિનાને જીત મેળવવામાં અને સતત બીજી વખત વર્લ્ડ કપ ફાઇનલમાં પહોંચવામાં મદદ મળી.

મેસ્સી આર્જેન્ટિના માટે સૌથી મહત્વપૂર્ણ પાસું છે, કારણ કે તે ટીમને અગાઉ કરતાં વધુ મજબૂત રીતે એક કરે છે. તે દરેક ખેલાડીને એક ઊર્જા, એક લક્ષ્ય અને એક વિઝન સાથે જોડે છે. મેસ્સી એકલો મેચ જીતી શકતો નથી, પરંતુ તે ટીમને આગળ ધપાવતી અને એક કરતી શક્તિ છે. તે શું કરી શકે છે તે જોઈને તેના સાથી ખેલાડીઓ 100 ટકાથી પણ વધુ આપવા માટે પ્રેરાય છે અને તેથી તેઓ આર્જેન્ટિનાને જીતાડવા માટે પોતાનું સર્વસ્વ આપી દે છે.

IANS: આ વર્ષે મેસ્સી અને આર્જેન્ટિનાને ઘણી ટીકાનો સામનો કરવો પડ્યો છે. કેટલીક રચનાત્મક અને કેટલીક નકારાત્મક. તેમની જીતની રીત, ચીટિંગના આરોપો અથવા તેમને 'બુલીઝ' કહેવા સુધીની ચર્ચાઓ થઈ છે. સમગ્ર વિવાદ અંગે તમારો શું અભિપ્રાય છે?

SP: આ સોશિયલ મીડિયાનો યુગ છે અને અહીં આવું જ થાય છે. કોઈની સફળતા પાછળ લોકોનું ધ્યાન જાય છે અને કેટલાક લોકો તેનાથી ઈર્ષ્યા પણ કરે છે. હું આવી બાબતોને બહુ મહત્વ આપતો નથી, કારણ કે ફૂટબોલ એક એવી રમત છે જેમાં બધું ખુલ્લું હોય છે. આ મોટાભાગે હરીફાઈ છે, જેને સોશિયલ મીડિયા વધુ વધારીને રજૂ કરે છે. ઘણી વખત જે બાબતો હકીકત પણ નથી તેને વધારીને બતાવવામાં આવે છે.

અંતે તમારે ગોલ તો કરવો જ પડે છે અને જીતવા માટે મહેનત પણ કરવી જ પડે છે. બીજું કોઈ આવીને તમારા માટે બોલ ગોલમાં નાખી શકતું નથી. કોઈ આધાર વગર આવી વાતો ઊભી કરવી જરૂરી નથી. મારા અનુભવ પ્રમાણે આ હકીકત કરતાં વધુ કાલ્પનિક વાતો છે. કેટલાક લોકો મેસ્સી અને આર્જેન્ટિનાને સફળ થતા જોવા માંગે છે, જ્યારે કેટલાક નથી માંગતા અને તેથી એવી કહાનીઓ બનાવવામાં આવે છે જેમાં બહુ ઓછી સચ્ચાઈ હોય છે.

IANS: ભારતની વસ્તી એક અબજથી વધુ છે, છતાં દેશ હજુ FIFA વર્લ્ડ કપ માટે ક્વોલિફાય થઈ શક્યો નથી. તમારા મતે આજે સૌથી મોટો અવરોધ કયો છે. ગ્રાસરૂટ, વહીવટ, કોચિંગ, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર કે ફૂટબોલ સંસ્કૃતિ?

SP: લોકો પૂછે છે કે 1.4 અબજની વસ્તી ધરાવતો દેશ વર્લ્ડ કપ માટે કેમ ક્વોલિફાય નથી થઈ શકતો, તે દુઃખદ છે. સત્ય એ છે કે આપણે પૂરતી મહેનત કરી રહ્યા નથી. આપણી પાસે બધું છે, પરંતુ સફળતા માટે સતત પ્રયાસ, એકતા અને ઈમાનદારી જરૂરી છે. આપણે અનેક ક્ષેત્રોમાં પાછળ છીએ, પરંતુ આ સરળ પડકારો છે, કોઈ જટિલ વિજ્ઞાન નથી. આપણે એક થવું પડશે, સાથે મળીને કામ કરવું પડશે અને પરિવર્તન લાવવા માટે આપણી ક્ષમતાનો ઉપયોગ કરવો પડશે.

ભારત સરકાર રમતગમતના વિકાસ માટે પ્રતિબદ્ધ છે અને ફૂટબોલને પણ સમર્થન આપે છે. પરંતુ હવે યોગ્ય નિર્ણયો લેવા અને બધાને એકસાથે લાવવાની જવાબદારી ફૂટબોલના નેતાઓની છે. આપણે વહીવટ, ગ્રાસરૂટ કાર્યક્રમો, યુવા સ્પર્ધાઓ અને એલિટ સ્તરને સુધારવાની જરૂર છે. આ તમામ પ્રયાસો એક સામાન્ય લક્ષ્ય અને સફળતા મેળવવાના સંકલ્પ સાથે થવા જોઈએ.

વર્લ્ડ કપ દરમિયાન ભારતમાં ફૂટબોલની વ્યાપક ચર્ચા થાય છે, જે દર્શાવે છે કે ક્રિકેટ પછી તે દેશની ટોચની રમતોમાંની એક છે. ક્રિકેટરો પણ ફૂટબોલને પસંદ કરે છે. જો આપણે યોગ્ય પગલાં લઈશું તો લોકો આ રમત પાછળ એકજૂટ થશે. ભૂતકાળની નિષ્ફળતાઓને દોષ આપવાથી કંઈ નહીં થાય; આપણે શું સુધારી શકીએ તેના પર ધ્યાન આપવું જરૂરી છે. વધુ મહેનત અને વધુ સંસ્થાઓને જોડીને ભારત વર્લ્ડ કપ સુધી પહોંચી શકે છે અને ફૂટબોલને એક મોટી સોફ્ટ પાવર બનાવી શકે છે. તેના દ્વારા આપણે વૈશ્વિક સ્તરે આપણી સંસ્કૃતિ રજૂ કરી શકીએ અને લોકો સાથે જોડાઈ શકીએ. સુધારો શક્ય છે; તે અશક્ય નથી.

IANS: ભારત કરતાં ઘણા ઓછા સંસાધનો ધરાવતા નાના દેશો નિયમિત રીતે વર્લ્ડ કપ માટે ક્વોલિફાય થાય છે. આ સિઝનમાં કેપ વર્ડેએ પણ કેટલીક મજબૂત ટીમો સામે જોરદાર ટક્કર આપી. એવી કઈ એક બાબત છે જે આ દેશો ભારત કરતાં સતત વધુ સારી રીતે કરે છે?

SP: અંતે આપણે સમજવું પડશે કે રમતગમતની સફળતાને દેશના કદ, વસ્તી કે આર્થિક શક્તિ સાથે કોઈ સીધો સંબંધ નથી. સફળતા કંઈક હાંસલ કરવાની ઈચ્છા, પરિવર્તન લાવવાના જુસ્સા અને તમામ પ્રયાસોને એક જ દિશામાં કેન્દ્રિત કરીને લક્ષ્ય સુધી પહોંચવામાં છે.

આ દેશો પોતાના દેશને વર્લ્ડ કપમાં જોવા માંગે છે. તેથી તેઓ પોતાની ક્ષમતા પ્રમાણે શ્રેષ્ઠ પ્રયાસ કરે છે. તેઓ વિદેશમાં વસતા પોતાના ડાયસ્પોરાના ખેલાડીઓને પણ ટીમ સાથે જોડે છે, કારણ કે તેમના માટે આ માત્ર ખેલાડીઓનો નહીં પરંતુ સમગ્ર દેશનો મુદ્દો છે. તેઓ એક લક્ષ્ય અને એક વિઝન સાથે સામૂહિક રીતે કામ કરે છે અને સંસાધનોની અછતને અવરોધ બનવા દેતા નથી.

કુરાસાઓ હોય કે કેપ વર્ડે, આ નાના દેશોએ પોતાના પ્રદર્શનથી વૈશ્વિક ધ્યાન ખેંચ્યું છે. આપણને પણ પ્રોજેક્ટ આધારિત અભિગમ અપનાવવાની, ઉપલબ્ધ તમામ સંસાધનોનો શ્રેષ્ઠ ઉપયોગ કરવાની અને એક જ લક્ષ્ય તરફ કામ કરવાની જરૂર છે. ભારતે આ જ કરવું પડશે. આ દેશોની સફળતાની કહાનીઓ આપણા માટે પ્રેરણાદાયક છે. આપણે તેમની પાસેથી શીખવું જોઈએ અને વિશ્વાસ રાખવો જોઈએ કે જો આપણે એક વિઝન સાથે મળીને કામ કરીએ તો તેઓએ જે હાંસલ કર્યું છે તે આપણે પણ કરી શકીએ છીએ.

IANS: જો તમને આગામી 10 વર્ષ માટે ભારતીય ફૂટબોલ પર સંપૂર્ણ નિયંત્રણ આપવામાં આવે તો ભારતને ખરેખર વર્લ્ડ કપ ક્વોલિફિકેશનના માર્ગ પર મૂકવા માટે તમે સૌપ્રથમ કયા ત્રણ નિર્ણયો લેશો?

SP: પરિવર્તન માટે માત્ર એક વ્યક્તિ નહીં પરંતુ સામૂહિક પ્રયાસ જરૂરી છે. હું હોઉં કે બીજું કોઈ, લક્ષ્ય દેશની પ્રતિષ્ઠા વધારવાનું અને 1.4 અબજ લોકો, ખાસ કરીને ફૂટબોલ ચાહકો સાથે તે આનંદ વહેંચવાનું હોવું જોઈએ. યોગ્ય નિર્ણયો લેવા, રાષ્ટ્રીય ટીમને મજબૂત બનાવવા અને બાળકો માટે આગળ વધવાના માર્ગો ઊભા કરવા ખૂબ જરૂરી છે. અનેક સંસ્થાઓ વચ્ચે એકતા જરૂરી છે, કારણ કે સામૂહિક પ્રયાસોથી જ સાચું પરિવર્તન આવી શકે છે.

આ માત્ર ફૂટબોલની સફળતાનો મુદ્દો નથી. ફૂટબોલ દેશના દરેક નાગરિકના જીવનમાં કેવી રીતે મૂલ્ય ઉમેરી શકે તે પણ વિચારવું પડશે. નિર્ણય લેતી વખતે માત્ર ફૂટબોલ વિશે નહીં, પરંતુ તે નિર્ણયથી વધુ લોકોને શું લાભ થશે તે પણ વિચારવું જોઈએ. મેદાન પર પરિણામ આવવામાં સમય લાગશે, પરંતુ દરેક નિર્ણય એવો હોવો જોઈએ જે સિસ્ટમમાં વિશ્વાસ અને ભરોસો ઊભો કરે. જ્યારે લોકો તમારા વિઝન પર વિશ્વાસ કરશે ત્યારે તેઓ તમારા પ્રોજેક્ટ અને કાર્યક્રમોને સમર્થન આપશે અને રમત માટે જરૂરી સકારાત્મક વાતાવરણ ઊભું થશે.

આપણે વધુ વિશાળ દૃષ્ટિકોણથી વિચારવું પડશે, કારણ કે દેશ હંમેશા પ્રથમ હોવો જોઈએ. વાત વ્યક્તિગત સ્વાર્થની નહીં પરંતુ રમત અને દેશની સેવા કરવાની છે. આ માનસિકતા સાથે કામ કરવાથી લોકો ફૂટબોલના હિતમાં કામ કરવા માટે સશક્ત બને છે. તેઓ રમતના એમ્બેસેડર બને છે. જો આપણે ભારતને એક દિવસ વર્લ્ડ કપમાં રમતું જોવા અને તેનાથી પણ મોટી સિદ્ધિઓ મેળવવા માંગતા હોઈએ તો આવું વાતાવરણ ઊભું કરવું જરૂરી છે.

IANS: શું ભારતીય ફૂટબોલ પ્રોફેશનલ લીગ પર વધુ પડતું નિર્ભર બની ગયું છે અને ગ્રાસરૂટ તથા યુવા વિકાસની અવગણના થઈ રહી છે? યોગ્ય સંતુલન કેવી રીતે સ્થાપિત કરી શકાય?

SP: ચોક્કસ, કારણ કે ગ્રાસરૂટ જ પાયો છે. ત્યાં યોગ્ય સહાય, માર્ગદર્શન, ફંડિંગ અને માળખું પૂરું પાડવું ખૂબ જરૂરી છે. જો ફૂટબોલને પિરામિડ તરીકે જોઈએ તો તેના પાયાથી લઈને ટોચ સુધીના દરેક સ્તરે વિકાસ માટે ઊર્જા અને સક્રિયતા હોવી જરૂરી છે. આપણને બોટમ-અપ અને ટોપ-ડાઉન બંને અભિગમ અપનાવવા પડશે, કારણ કે દરેક સ્તરને પ્રાથમિકતા આપવી જરૂરી છે.

ખેલાડીઓ પહેલેથી જ પોતાનું શ્રેષ્ઠ આપી રહ્યા છે, પછી ભલે તેઓ ક્લબ માટે રમતા હોય કે દેશનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા હોય. પરંતુ આપણને વધુ સ્પર્ધાત્મક લીગ, વધુ મેચો, વધુ સારા ખેલાડીઓ અને વધુ એલિટ ખેલાડીઓ તૈયાર કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતી ક્લબોની જરૂર છે. આપણને વધુ એલિટ એકેડેમીની જરૂર છે અને તેના માટે ગ્રાસરૂટને મજબૂત બનાવવું પડશે.

ગ્રાસરૂટ સ્તરે વધુ ભાગીદારીથી આપણે વધુ સારી પ્રતિભા શોધી શકીશું. ત્યારબાદ ક્લબો આવા ખેલાડીઓને શોધી, તાલીમ આપી અને વિકસાવી શકે, જેથી તેઓ પોતાની સંપૂર્ણ ક્ષમતા સુધી પહોંચી શકે અને અંતે પ્રોફેશનલ લીગમાં રમી શકે.

આપણા ખેલાડીઓએ ભારતની બહાર વધુ સ્પર્ધાત્મક વાતાવરણમાં રમવાની પણ જરૂર છે. દરેક પાસા પર ધ્યાન આપવું પડશે અને તે આપણે આપણા સંસાધનોનું રોકાણ કેવી રીતે કરીએ છીએ તેના પર આધાર રાખે છે. ફૂટબોલ એવી રમત છે જેમાં એક પેઢીનું પરિવર્તન લાવવામાં 12થી 15 વર્ષ લાગે છે. તેથી પિરામિડના કોઈપણ સ્તરે આપણે ઢીલ આપી શકીએ નહીં.

સિનિયર ટીમમાં પણ રોકાણ કરવાની અને ખેલાડીઓને પોતાની ક્ષમતાની મર્યાદા સુધી પહોંચવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવાની જરૂર છે, કારણ કે તેઓ નીચલા સ્તરના ખેલાડીઓને તે સ્તર સુધી પહોંચવાની પ્રેરણા આપે છે.

આ એક જટિલ પરિસ્થિતિ છે, જેમાં અલગ-અલગ અભિગમની જરૂર છે. સૌથી મહત્વપૂર્ણ બાબત એ છે કે તમામ હિતધારકોને એકસાથે લાવવામાં આવે અને ભારતીય ફૂટબોલના દરેક સ્તરને મજબૂત બનાવવા માટે પૂરી તાકાતથી કામ કરવામાં આવે.

IANS: 2040 તરફ નજર કરીએ તો શું તમને ખરેખર વિશ્વાસ છે કે ભારત પોતાની યોગ્યતાના આધારે FIFA વર્લ્ડ કપ માટે ક્વોલિફાય થઈ શકે છે? જો હા, તો આજથી શું બદલવું અત્યંત જરૂરી છે?

SP: આપણે વર્લ્ડ કપ માટે ક્વોલિફાય થઈ શકીએ છીએ; આ આપણી આશા છે. આ દુનિયા છોડતા પહેલાં ભારતને FIFA વર્લ્ડ કપમાં રમતું જોવું મારા જીવનના સૌથી મોટા લક્ષ્યોમાંથી એક છે. રમતને સમર્પિત અમારા જેવા લોકો માટે તે ખૂબ મોટી ખુશી હશે.

આ કોઈ રોકેટ સાયન્સ નથી. જો આપણે આગામી 10 કે 15 વર્ષમાં ભારતીય ટીમને વર્લ્ડ કપમાં જોવા માંગીએ તો તે શક્ય છે. આપણે ગ્રાસરૂટથી લઈને ટોચ સુધીનું માળખું વિકસાવવું પડશે, લોકોને એક કરવા પડશે અને યોગ્ય રોકાણ સાથે સ્પષ્ટ પ્રોજેક્ટ પ્લાન બનાવવો પડશે. પારદર્શિતા જરૂરી છે, જેથી ચાહકો જોઈ શકે કે આપણે કેવી રીતે કામ કરી રહ્યા છીએ, પૈસા ક્યાંથી આવે છે અને ક્યાં ખર્ચ થાય છે.

આપણે સરકારને સમજાવવું પડશે કે ફૂટબોલમાં રોકાણ કરવું યોગ્ય છે અને આ રમત પરિણામ આપી શકે છે તેમજ ભારતને ગૌરવ અપાવી શકે છે. સરકારનું વ્યાપક સમર્થન મેળવવાથી વધુ સંસાધનો મળી શકે અને વધુ લોકોને એકસાથે લાવી શકાય, કારણ કે તેઓ ફૂટબોલની સંભાવનાઓને સમજી શકશે. સમર્થન મળે તો સફળતા શક્ય છે.

આપણી પાસે સંસાધનો છે, સારું મેનેજમેન્ટ અને ટેક્નિકલ નિષ્ણાતો પણ ઉપલબ્ધ છે. આપણે વિદેશી પ્રોફેશનલ્સને જોડવા જોઈએ અને અંડર-17થી લઈને સિનિયર સ્તર સુધી ટીમો વિકસાવવી જોઈએ. દરેક વય જૂથમાં 10થી 12 ટીમો અને આશરે 2,000 એલિટ ખેલાડીઓ તૈયાર કરીને આગામી દાયકા સુધી સતત આ દિશામાં ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું જોઈએ.

વિશ્વભરના સફળ દેશો સાથેના મારા અનુભવના આધારે મને વિશ્વાસ છે કે ભારત પણ આ હાંસલ કરી શકે છે. આપણે આપણા કમ્ફર્ટ ઝોનમાંથી બહાર આવવું પડશે, લોકોને સક્રિય રીતે જોડવા પડશે, સરકારનો વિશ્વાસ જીતવો પડશે અને ફૂટબોલ માટે મોટા ઉદ્યોગો સાથે ભાગીદારી કરવી પડશે. સરકારનું સમર્થન અનોખું અને અત્યંત જરૂરી છે, પરંતુ આપણે હજુ સુધી તે સ્તરનું સમર્થન મેળવી શક્યા નથી.

ગુજરાતીમાં અન્ય સમાચારો વાંચવા અહીં ક્લિક કરો "ન્યુ ઇન્ડિયા અબ્રોડ ગુજરાતી"