ADVERTISEMENT

ADVERTISEMENT

ભાજપ-કોંગ્રેસ વચ્ચે ભારત-અમેરિકા 'સર્વોચ્ચ સોદા' પર મતભેદ

કેન્દ્ર સરકારે વેપાર સમજૂતીને ભારત-અમેરિકા સંબંધોમાં નવા યુગ તરીકે વખાણી છે, જ્યારે વિપક્ષે ટ્રમ્પના દાવાઓ પર પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા છે.

વોશિંગ્ટન: વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ / IANS/File Photo

ભારત અને સંયુક્ત રાજ્ય અમેરિકાએ નોંધપાત્ર પ્રગતિ કરી છે, જેમાં બંને દેશોના નેતાઓએ સામાન્ય મતે આર્થિક યુદ્ધ અને ધમકીઓને અંત આપ્યો છે. આ સોદા પર ભારતીય રાજકારણ અને આર્થિક નિષ્ણાતો તરફથી વિવિધ પ્રતિક્રિયાઓ સામે આવી છે.

પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ X પર આ નવા સોદાની જાહેરાત કરી અને અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો 140 કરોડ ભારતીયો વતી આભાર વ્યક્ત કર્યો હતો.

મોદીએ કહ્યું, "જ્યારે બે મોટી અર્થવ્યવસ્થાઓ અને વિશ્વની સૌથી મોટી લોકશાહીઓ એકસાથે કામ કરે છે, ત્યારે તેનો લાભ અમારા લોકોને મળે છે અને પરસ્પર લાભદાયી સહકારની અપાર તકો ખુલે છે."

ટ્રમ્પ સાથેની વાતચીતથી આનંદ વ્યક્ત કરતાં તેમણે ઉમેર્યું, "આજે મારા પ્રિય મિત્ર રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ સાથે વાત કરવી અદ્ભુત હતી. ખુશી છે કે 'મેડ ઇન ઇન્ડિયા' ઉત્પાદનોને હવે 18% ઘટાડેલા ટેરિફ મળશે."

વિદેશ મંત્રી ડૉ. એસ. જયશંકરે આ સમજૂતીને બંને અર્થવ્યવસ્થાઓમાં વૃદ્ધિ અને 'મેક ઇન ઇન્ડિયા'ને મજબૂત કરવાના મુખ્ય તત્વ તરીકે વર્ણવી છે. અમેરિકાની ત્રણ દિવસની મુલાકાત દરમિયાન X પર તેમણે કહ્યું, "અમારા આર્થિક સહયોગમાં તકો ખરેખર વિશાળ છે અને અમને તેનો લાભ લેવાનો પૂરો વિશ્વાસ છે. મજબૂત આર્થિક સંબંધ અમારા વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીનો સૌથી મજબૂત આધાર છે."

કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહે પણ આ સમજૂતીને "ભારત-અમેરિકા સંબંધો માટે મોટો દિવસ" ગણાવ્યો હતો. તેમણે X પર લખ્યું, "પીએમ @narendramodi અને રાષ્ટ્રપતિ @realDonaldTrumpને આ ઐતિહાસિક સોદા માટે અભિનંદન. આ સોદો અમારી વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીને નવી ઊંચાઈઓ આપશે અને બંને દેશો તેમજ તેમના લોકોને ભારે લાભ આપશે."

વાણિજ્ય મંત્રી પીયુષ ગોયલે આને "ઐતિહાસિક વળાંક" ગણાવ્યો જે ભારત-અમેરિકા સંબંધોને નવું સ્વરૂપ આપશે અને 'વિકસિત ભારત 2047' તરફની યાત્રાને વેગ આપશે. તેમણે કહ્યું, "આ સમજૂતી ખેડૂતો, MSME, ઉદ્યોગસાહસિકો અને કુશળ કાર્યકરો માટે અભૂતપૂર્વ તકો ખોલશે. 'મેક ઇન ઇન્ડિયા ફોર ધ વર્લ્ડ', 'ડિઝાઇન ઇન ઇન્ડિયા ફોર ધ વર્લ્ડ' અને 'ઇનોવેટ ઇન ઇન્ડિયા ફોર ધ વર્લ્ડ'ને પ્રોત્સાહન મળશે. અમેરિકામાંથી ટેકનોલોજી મેળવવામાં મદદ મળશે."

વિપક્ષી પક્ષોએ આ સોદા પર શંકાની નજર રાખી છે. ઇન્ડિયન નેશનલ કોંગ્રેસે તેના અધિકૃત X હેન્ડલ દ્વારા સરકારને પ્રશ્ન કર્યો કે ટ્રમ્પે દાવો કર્યો છે કે આ સોદો 'મોદીની વિનંતી પર' થયો છે.

વધુમાં, INCએ ટ્રમ્પના દાવા પર પણ સવાલ ઉઠાવ્યા કે 'ભારત અમેરિકા સામે ટેરિફ અને નોન-ટેરિફ અવરોધોને શૂન્ય કરશે', જેનાથી ભારતીય બજાર અમેરિકા માટે સંપૂર્ણ ખુલ્લું થશે. તેમણે કહ્યું, "આનાથી ભારતીય ઉદ્યોગ, વેપારીઓ અને ખેડૂતોને અસર પડશે."

કોંગ્રેસે ટ્રમ્પના દાવા પર પણ પ્રશ્ન ઉઠાવ્યા કે ભારત રશિયા પાસેથી તેલ ખરીદવું બંધ કરશે અને અમેરિકા પાસેથી વધુ માલ ખરીદશે, જે 'મેક ઇન ઇન્ડિયા'ના ઉદ્દેશ્યને નુકસાન પહોંચાડશે.

કોંગ્રેસ નેતા જયરામ રમેશે કહ્યું કે અમેરિકાને પીએમ મોદી પર કોઈક લીવરેજ લાગે છે. તેમણે આક્ષેપ કર્યો, "ટ્રમ્પે વોશિંગ્ટન ડીસીમાંથી ઓપરેશન સિંદૂર બંધ કરવાનું જાહેર કર્યું. રશિયા અને વેનેઝ્યુએલામાંથી તેલ ખરીદી અંગે અપડેટ પણ વોશિંગ્ટનમાંથી આપ્યું. હવે ભારત-અમેરિકા વેપાર સોદાની જાહેરાત પણ વોશિંગ્ટનમાંથી કરી છે, જેની પૂર્ણ વિગતોની રાહ છે."

"લાગે છે કે શ્રી મોદી આખરે ઝુકી ગયા છે. આ 'ફાધર ઓફ ઓલ ડીલ્સ' હોઈ શકે નહીં. વોશિંગ્ટનમાં સ્પષ્ટપણે મોગાંબો ખુશ છે," તેમણે ઉમેર્યું.

વિપક્ષના મુખ્ય પ્રશ્નોમાં ટ્રમ્પનો ખેતી ઉત્પાદનોના વ્યાપક આયાતનો સંકેત હતો.

અમેરિકાના કૃષિ સચિવ બ્રૂક રોલિન્સે ટ્રમ્પના દાવાને સમર્થન આપતાં કહ્યું, "નવો યુએસ-ઇન્ડિયા સોદો અમેરિકન ખેતી ઉત્પાદનોને ભારતના વિશાળ બજારમાં વધુ નિકાસ કરશે, જેનાથી કિંમતો વધશે અને ગ્રામીણ અમેરિકામાં રોકડ પમ્પ થશે."

INCએ રોલિન્સના નિવેદનને ટાંકીને કહ્યું, "અમેરિકાના કૃષિ સચિવનું નિવેદન સ્પષ્ટ કરે છે કે મોદી સરકારે ભારતીય ખેડૂતોના હિતોને અવગણીને આ સોદો કર્યો છે." કોંગ્રેસે વધુ આક્ષેપ કર્યો કે "આનાથી ભારતીય ખેડૂતોને નુકસાન થશે અને તેઓએ પોતાના દેશમાં અમેરિકન ખેડૂતો સાથે સ્પર્ધા કરવી પડશે."

Comments

Related