કેનેડાના પીએમ માર્ક કાર્ની ભારતીય પીએમ નરેન્દ્ર મોદી સાથે હાથ મિલાવે છે. / Narendra Modi via X

કેનેડાના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ વચ્ચેની મુલાકાતો અને વિનિમયથી ઉભી થયેલી સૌહાર્દ્યતા વચ્ચે, કેનેડામાં એક અપ્રિય વિવાદ ઉભો થયો છે. પ્રધાનમંત્રી માર્ક કાર્નીની ભારતની પ્રથમ સત્તાવાર યાત્રાની પૂર્વસંધ્યાએ એક વરિષ્ઠ ફેડરલ અધિકારીએ મીડિયાને બ્રીફિંગ આપતાં જણાવ્યું હતું કે “કેનેડિયન સરકાર માને છે કે ભારતીય વિદેશી હસ્તક્ષેપ હવે સમાપ્ત થઈ ગયો છે.”

માર્ક કાર્ની અને તેમના મજબૂત પ્રતિનિધિમંડળ ભારત પહોંચે તે પહેલાં જ, કેનેડાના પબ્લિક સેફ્ટી મંત્રી ગેરી અનંદસંગરીએ આ વરિષ્ઠ અધિકારીના નિવેદનને લગભગ વિરોધ કરતાં કહ્યું કે “ભારત સુરક્ષા ફાઇલ પર હજુ ઘણું કામ બાકી છે.” અધિકારીના નિવેદનના 24 કલાકની અંદર જ મંત્રીના આ નિવેદને કેનેડાના રાજકીય વર્તુળોમાં તીવ્ર ચર્ચા ઉભી કરી દીધી છે.

“કેનેડિયનોની સુરક્ષા અને સેફ્ટી સંબંધિત મુદ્દાઓ અમે ચાલુ રાખીએ છીએ,” અનંદસંગરીએ 26 ફેબ્રુઆરીની સવારે પાર્લામેન્ટ હિલ નજીકના એક કાર્યક્રમ પછી મીડિયાને જણાવ્યું.

નામ ન છાપવાની શરતે વાત કરનાર અધિકારીએ વારંવાર કહ્યું કે સરકાર માને છે કે ભારતે તેની રીતો બદલી લીધી છે. “અમે કહી શકીએ છીએ કે અમને વિશ્વાસ છે કે તે પ્રવૃત્તિ ચાલુ નથી,” અધિકારીએ કહ્યું. “જો અમને લાગતું હોત કે ભારત સરકાર કેનેડિયન લોકશાહી પ્રક્રિયામાં સક્રિય રીતે હસ્તક્ષેપ કરી રહી છે, તો અમે કદાચ આ યાત્રા ન કરત.”

પબ્લિક સેફ્ટી મંત્રી, જેમના પોર્ટફોલિયોમાં આરસીએમપી અને કેનેડિયન સિક્યુરિટી ઇન્ટેલિજન્સ સર્વિસ (સીએસઆઇએસ)નો સમાવેશ થાય છે, તેમણે આ વર્ણન સાથે સીધો વિરોધ ન કરતાં કહ્યું:

“હું સૂચવી રહ્યો છું કે હજુ ઘણું કામ બાકી છે અને અમે તે કામ કરીશું,” તેમણે કહ્યું.

ગેરી અનંદસંગરીની પ્રતિક્રિયાએ ઘણા પ્રશ્નોને અનુત્તરિત છોડી દીધા છે. ઘણા લોકો માને છે કે અધિકારીના નિવેદનને સ્વીકારવું મુશ્કેલ છે, કારણ કે તે લગભગ એક વર્ષ અને અડધા પહેલાં કેનેડાની સ્થિતિથી સાવ વિપરીત છે, જ્યારે ટ્રુડો સરકારે આરસીએમપી દ્વારા “પર્સન્સ ઓફ ઇન્ટરેસ્ટ” ગણાયેલા છ ભારતીય રાજદ્વારીઓને દેશનિકાલ કર્યા હતા.

2024ના પાનખરમાં આરસીએમપી કમિશનર માઇક ડુહેમે કહ્યું હતું કે માઉન્ટીઝ પાસે મજબૂત પુરાવા છે કે ભારત સરકારના “સર્વોચ્ચ સ્તર”એ કેનેડિયન ધરતી પર હિંસા અને ધમકીની મુહિમ ચલાવી હતી. તેના એક વર્ષ પહેલાં, વડાપ્રધાન જસ્ટિન ટ્રુડોએ જાહેરાત કરી હતી કે કેનેડા પાસે પુરાવા છે કે ભારતીય એજન્ટો કેનેડિયન શીખ અલગાવવાદી નેતા હરદીપ સિંહ નિજ્જરની હત્યા સાથે જોડાયેલા છે. જોકે, ભારત સરકારે આરોપોને સતત નકાર્યા છે.

નિજ્જર કેસને લઈને રાજકીય અને રાજદ્વારી વિવાદો પછી, બંને દેશોના રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકારોએ અનેક વખત મુલાકાતો કરી છે, જેમાં 7 અને 8 ફેબ્રુઆરીએ અજિત ડોભાલની કેનેડા મુલાકાત તાજેતરની છે.

જાન્યુઆરી 2025ના વિદેશી હસ્તક્ષેપ તપાસ અહેવાલમાં ભારતને ચીન પછી કેનેડામાં ચૂંટણીમાં “બીજા ક્રમનો સૌથી સક્રિય દેશ” ગણાવ્યો હતો, જેનાથી ભારતના વિદેશી હસ્તક્ષેપના દિવસો પૂરા થઈ ગયા હોવાની શંકા વધી છે.

“અમને વર્ષોથી અમુક અડચણો આવી છે અને તેને સુરક્ષા સંબંધિત ચેનલો દ્વારા ઉકેલવામાં આવશે,” અનંદસંગરીએ મીડિયા સાથે વાત કરતાં કહ્યું. “કોર્ટમાં ચાલી રહેલા મામલાઓ કોર્ટમાં જ ચાલુ રહેશે અને રાજકીય માધ્યમથી નહીં.” પબ્લિક સેફ્ટી મંત્રીએ કહ્યું કે ભારત સાથે બે ટ્રેક છે: “એક છે આર્થિક જોડાણ જે વડાપ્રધાન આગળ ધપાવી રહ્યા છે. પરંતુ ક્યારેક કેનેડિયનોની સુરક્ષા અને સેફ્ટી અંગે મુશ્કેલ વાતચીત પણ થશે.”

વડાપ્રધાન માર્ક કાર્ની જોકે જણાવી રહ્યા છે કે કાયદા અમલીકરણ એજન્સીઓ અને નિયમનું શાસન દોષિતોને સજા આપવા માટે ચાલુ રહેશે, પરંતુ વિશ્વની સૌથી ઝડપથી વિકસતી અર્થવ્યવસ્થાઓમાંની એક ભારત સાથે વેપાર અને વ્યવસાયિક સંબંધોને અટકાવી શકાય નહીં.

ભારત પ્રત્યેના આ અભિગમમાં ફેરફારને પરિણામે, તેમણે ગયા વર્ષે આલ્બર્ટામાં યોજાયેલા G20 સમિટમાં ભારતીય વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીને આમંત્રણ આપ્યું હતું. તે રાજદ્વારી સંબંધોમાં નરમાઈની શરૂઆત હતી. કડવાશ ધીમે ધીમે સૌહાર્દ્યમાં ફેરવાઈ અને સપ્ટેમ્બરમાં કેનેડિયન વિદેશ મંત્રી અનિતા ઇન્દિરા આનંદની ભારત મુલાકાતથી શરૂ થયેલા ઉચ્ચ અધિકારીઓના વિનિમય ચાલુ રહ્યા. તે પછી આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર મંત્રી મનિંદર સિધુની મુલાકાત થઈ.

ભારતના વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર પણ નાયગ્રામાં G7 વિદેશ મંત્રીઓના સંમેલનમાં ભાગ લીધો. ત્યારથી બંને દેશોના ઉચ્ચ અધિકારીઓ વચ્ચે નિયમિત મુલાકાતો ચાલુ છે. આ યાત્રાની ક્લાઇમેક્સ માર્ક કાર્નીની મજબૂત પ્રતિનિધિમંડળ સાથેની યાત્રા છે, જેમાં અનિતા ઇન્દિરા આનંદ, મનિંદર સિધુ, રક્ષા મંત્રી ડેવિડ મેકગુઇન્ટી અને નાણાં મંત્રી ફિલિપ ચેમ્પેઇનનો સમાવેશ થાય છે.

આ પ્રતિનિધિમંડળમાં સાસ્કેચેવાનના પ્રીમિયર થોમસ વોટર સ્કોટ અને ન્યૂ બ્રન્સવિકના પ્રીમિયર સુઝાન હોલ્ટ પણ સામેલ છે. પત્રકારોનું જૂથ, જેમાં એથનિક મીડિયાના પ્રતિનિધિઓ પણ છે, પ્રધાનમંત્રી માર્ક કાર્ની સાથે છે.

કાર્નીની આ યાત્રા એ સમયે થઈ રહી છે જ્યારે તેમની સરકાર વિશ્વની સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થાઓમાંની એક ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથે સંબંધોને સામાન્ય બનાવવા માટે કામ કરી રહી છે.

ગુજરાતીમાં અન્ય સમાચારો વાંચવા અહીં ક્લિક કરો "ન્યુ ઇન્ડિયા અબ્રોડ ગુજરાતી"