6 એપ્રિલ, 2026 ના રોજ, ઓરિઅન અવકાશયાનના ચંદ્રની ઉડાન દરમિયાન, નાસાના અવકાશયાત્રીઓ ક્રિસ્ટીના કોચ, રીડ વાઈઝમેન, વિક્ટર ગ્લોવર અને કેનેડિયન સ્પેસ એજન્સી (CSA) અવકાશયાત્રી જેરેમી હેન્સનના આર્ટેમિસ II ક્રૂએ તેમની આંખોને સુરક્ષિત રાખવા માટે ઉપયોગમાં લેવાતા ગ્રહણ ચશ્મા સાથે પોઝ આપ્યો. ફોટો મોબાઇલ ફોનથી લેવામાં આવ્યો છે. / NASA/Handout via REUTERS

મલ્ટી-બિલિયન ડોલરના આર્ટેમિસ કાર્યક્રમ હેઠળના મિશનોનો ઉદ્દેશ્ય ૨૦૨૮ સુધીમાં ચંદ્રની સપાટી પર અવકાશયાત્રીઓને મોકલીને ત્યાં લાંબા ગાળાની અમેરિકી હાજરી સ્થાપવાનો છે.

ચાર અવકાશયાત્રીઓની ચંદ્રના દૂરના ભાગ તરફની આ મુસાફરીએ વિશ્વને અમેરિકાના સર્વશ્રેષ્ઠ સ્વરૂપની ઝલક આપી છે. આ મિશને વૈશ્વિક નિરાશા અને અમેરિકા-નેતૃત્વવાળા સંઘર્ષો, ટેરિફ અને આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓના ક્ષીણ થવા વચ્ચે એક સારી વિરામ આપ્યો છે.

નાસાના ઉચ્ચ-ગુણવત્તાવાળા ફોટોગ્રાફ્સ, ગો-પ્રો વીડિયો અને અન્ય ફૂટેજના કાળજીપૂર્વક તૈયાર કરેલા પ્રવાહ દ્વારા ત્રણ અમેરિકી અને એક કેનેડિયન અવકાશયાત્રીઓએ આર્ટેમિસ || મિશનનું time દસ્તાવેજીકરણ કર્યું છે, જે અનેક ઐતિહાસિક પ્રથમોનું સાક્ષી બન્યું છે.

આર્ટેમિસ કાર્યક્રમ હેઠળના આ મલ્ટી-બિલિયન ડોલરના મિશનોનો ઉદ્દેશ્ય ૨૦૨૮ સુધીમાં ચીન પહેલાં ચંદ્રની સપાટી પર અવકાશયાત્રીઓને મોકલવાનો અને આગામી દાયકામાં ત્યાં લાંબા ગાળાની અમેરિકી હાજરી સ્થાપવાનો છે. આ મિશન ચંદ્ર પર બેઝ બનાવીને ભવિષ્યમાં મંગળ તરફના સંભવિત મિશનો માટે પાયો નાખશે.

બહામાસમાં ક્રુઝ જહાજથી લઈને કેનેડાની શાળાઓ સુધી લોકોએ આ ઐતિહાસિક લોન્ચ જોવા માટે ભેગા થયા હતા. બ્રિટનમાં બાળકોએ શાળામાં આ મિશન વિશે ચર્ચા કરી. છેલ્લા એક અઠવાડિયાથી આ મિશને ગૂગલ સર્ચ ટ્રાફિક પર વર્ચસ્વ જમાવ્યું છે અને મિશનના વીડિયોએ લાખો વ્યૂઝ મેળવ્યા છે.

અવકાશયાત્રી વિક્ટર ગ્લોવરે અવકાશમાંથી પૃથ્વીવાસીઓને સંબોધતાં વિશ્વભરની એકતાની દુર્લભ ક્ષણ કેદ કરી હતી. તેમણે કહ્યું હતું, "તમે ખૂબ સુંદર લાગો છો. અને અહીંથી ઉપરથી તમે એક જ વસ્તુ જેવા લાગો છો; હોમો સેપિયન્સ એટલે આપણે બધા. તમે ક્યાંથી આવ્યા છો કે તમે કેવા દેખાઓ છો તેનો કોઈ અર્થ નથી - આપણે બધા એક જ માનવજાત છીએ."

'સ્વાગતયોગ્ય વિરામ'

ભવિષ્યના ચંદ્ર લેન્ડિંગ માટેનું આ મહત્વનું પરીક્ષણ મિશન, પૃથ્વી પર જ્યારે નરક જેવી સ્થિતિ સર્જાઈ છે ત્યારે વિશ્વને દર્શાવે છે કે અમેરિકા હજુ પણ સકારાત્મક વસ્તુઓ આપી શકે છે. આ સમયે અમેરિકી સરકાર પર ઇઝરાયેલ અને ઈરાન વિરુદ્ધના હુમલાઓ માટે ટીકા થઈ રહી છે, જેમાં હજારો લોકો માર્યા ગયા છે, ઊર્જાના ભાવ વધ્યા છે અને વિસ્તારમાં તણાવ વધ્યો છે.

૭ એપ્રિલે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ચેતવણી આપી હતી કે "આજે રાત્રે એક સમગ્ર સભ્યતાનો વિનાશ થઈ શકે છે," જ્યારે ઈરાને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ખોલવા માટેના તેમના અલ્ટિમેટમને સ્વીકારવાના કોઈ સંકેત આપ્યા નથી.

"પૃથ્વી પર જ્યારે નરક છૂટી પડ્યું છે ત્યારે આકાશ તરફ જોવું અને ઈસ્ટરના આ સમયે વિચાર કરવો કે માનવો હજુ પણ મહાન કાર્યો કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે, તે એક સ્વાગતયોગ્ય વિરામ છે," એમ સિડનીના ડેઈલી ટેલિગ્રાફના સંપાદક બેન ઈંગ્લિશે ઈન્સ્ટાગ્રામ પર પોસ્ટમાં જણાવ્યું હતું.

"આર્ટેમિસ ૨ની ન્યૂઝ સ્ટોરી બ્રેક થઈ રહી છે," એમ પૂર્વ નાસા વહીવટી અધિકારી બિલ નેલ્સને કહ્યું અને ઉમેર્યું કે, "આ એવી વસ્તુ છે જેની આસપાસ વિશ્વ એકત્ર થઈ શકે છે અને એક થઈ શકે છે."

કતારના અલ જઝીરા, બીબીસી, સ્પેનના એલ પેઈસ અને કેનેડાના ગ્લોબ એન્ડ મેઈલ સહિતના સમાચાર માધ્યમોએ ૧ એપ્રિલના લોન્ચના ફોટા તેમની વેબસાઈટના મુખ્ય પૃષ્ઠ પર પ્રકાશિત કર્યા હતા. ટોરોન્ટોના અખબારે "આર્ટેમિસ || અને ઈરાન: અમેરિકાને વ્યાખ્યાયિત કરતા બે વિવિધ મિશન" શીર્ષકવાળા વિશ્લેષણને પણ પ્રકાશિત કર્યું હતું.

યુનિવર્સિટી ઓફ ટોરોન્ટોમાં વિદ્યાર્થીઓએ લોન્ચ જોવા માટે ભેગા થયા હતા અને રોકેટ ઉપર ઊઠતાં તાળીઓ પાડી હતી. ૫૦ વર્ષીય રોયલ કેનેડિયન એર ફોર્સ કર્નલ જેરેમી હેન્સન આ મિશનમાં પ્રથમ કેનેડિયન અને પ્રથમ બિન-अમેરિકી નાગરિક તરીકે ચંદ્ર મિશન પર જવા જઈ રહ્યા છે.

આ મિશન અમેરિકા અને કેનેડા વચ્ચેના તણાવપૂર્ણ વેપાર સંબંધો વચ્ચે આવ્યું છે, જ્યારે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કેનેડિયન માલ પર ટેરિફ વધાર્યા છે અને વારંવાર કેનેડાને અમેરિકાના ૫૧મા રાજ્ય તરીકે જોડાવાનું સૂચન કર્યું છે.

૬ એપ્રિલની રાત્રે મિશન કંટ્રોલ દ્વારા અવકાશયાત્રીઓ સાથે વાત કરતાં ટ્રમ્પે હેન્સનની પ્રશંસા કરી અને કહ્યું કે તેમણે કેનેડિયન વડાપ્રધાન માર્ક કાર્ની અને આઈસ હોકી સ્ટાર વેન ગ્રેટ્સ્કી સાથે વાત કરી છે. તેમણે કહ્યું, "તેઓ તમારા પર ખૂબ ગર્વ અનુભવે છે અને તમારામાં ઘણી હિંમત છે."

સોશિયલ મીડિયાની ભૂમિકા

અવકાશયાત્રીઓ ઓરિયન અવકાશયાનમાં (જે એક SUV કરતાં થોડું મોટું કેપ્સ્યુલ છે) પૃથ્વીથી અત્યાર સુધીના સૌથી દૂરના અંતરે પહોંચ્યા ત્યારે વિશ્વે જોયું, ટિપ્પણીઓ કરી અને લાઈક બટન દબાવ્યા. હાલમાં તેઓ પરત આવી રહ્યા છે અને ૧૦ એપ્રિલે પેસિફિક મહાસાગરમાં સ્પ્લેશડાઉન કરશે.

નાસાની સોશિયલ મીડિયા ટીમે અનૌપચારિક અને આકર્ષક ભાષા અપનાવીને વ્યાપક પ્રેક્ષકોને અપીલ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો છે.

"સ્પેસમાંથી નવી તસવીરો હમણાં જ ડ્રોપ થઈ રહી છે," એમ સરકારી સંસ્થા માટે અસામાન્ય ઉત્સાહ સાથે નાસાએ લખ્યું હતું અને ચંદ્રની નજીકની તસવીરો તેમજ અવકાશયાત્રીઓ વ્યાયામ કરતા અને બોલ પાછો ફેંકતા હોય તેવી છબીઓ જાહેર કરી હતી.

અવકાશયાનમાં ટોઈલેટ સંબંધિત સમસ્યાને લઈને ઈન્ટરનેટ પર મીમ્સનો વરસાદ વરસ્યો હતો, જેમાં સેક્રેટરી ઓફ સ્ટેટ માર્કો રુબિયોને સ્પેસસ્યુટમાં પ્લંજર સાથે દર્શાવતી મોક અપ પણ સામેલ હતી.

ટોઈલેટની સમસ્યા 9જે હવે ઉકેલાઈ ગઈ છે) વિશે પૂછવામાં આવતાં આર્ટેમિસ II મિશન મેનેજમેન્ટ ચેર જ્હોન હોનેકટે કહ્યું, "પૃથ્વી પર આપણા માટે આ કેટલું મહત્વનું છે તે દરેક જાણે છે અને અવકાશમાં તેનું સંચાલન કરવું વધુ મુશ્કેલ છે."

ગુજરાતીમાં અન્ય સમાચારો વાંચવા અહીં ક્લિક કરો "ન્યુ ઇન્ડિયા અબ્રોડ ગુજરાતી"